Spożywanie cukru, szczególnie białego i rafinowanego znacznie przyczynia się do powstawania próchnicy. Ta choroba powodowana złą dietą, szczególnie często występuje u najmłodszych pacjentów, którzy uwielbiają zajadać się słodyczami. Aby temu zapobiec, warto zamienić cukier na jego zdrowsze odpowiedniki, na przykład ksylitol (cukier brzozowy).

Wpływ cukru na powstanie próchnicy

Płytka nazębna zawiera bakterie wytwarzające kwasy, które atakują szkliwo i uszkadzają dziąsła. Cukier stanowi dla nich doskonałą pożywkę. Bez zachowania odpowiedniej diety i leczenia takie uszkodzenia mogą być trwałe. Kiedy płytka nazębna odłoży się i nie zostanie usunięta, może dojść do jej mineralizacji, co utrwala przebarwienia i przekształca ją w kamień nazębny. Jest on zasadniczą przyczyną problemów ze zdrowiem jamy ustnej i prowadzi do powstawania ubytku próchnicowego. Po pewnym czasie powstałe w szkliwie zmiany próchnicowe stają się nieodwracalne.

Leczenie próchnicy

Wczesne stadium próchnicy można zatrzymać i odtworzyć warstwę utraconych minerałów, poddając się zabiegom remineralizacji. W bardziej zaawansowanym stadium choroby będzie konieczne leczenie mechaniczne. Polega ono na borowaniu oraz założeniu wypełnienia (plomby).

Nieleczona  próchnica prowadzi do bolesnych zapaleń miazgi zęba, które mogą przenieść się na otaczającą ząb kość szczęki i spowodować groźny stan zapalny. Lekarz stomatolog ratując ząb, przeprowadza wówczas leczenie kanałowe , czasami stosuje równocześnie kurację antybiotykową, a jeśli i to nie pomoże, jedynym wyjściem staje się usunięcie zęba.

Co zrobić aby uchronić zęby przed próchnicą?

Ryzyko występowania próchnicy znacząco zmniejszają:

  • odpowiednia dieta (niskocukrowa),
  • szczotkowanie zębów minimum 2 razy dziennie,
  • używanie nici stomatologicznej,
  • fluoryzacja zębów

Ksylitol zamiast cukru

Bardzo dobre właściwości przeciwpróchnicowe wykazuje ksylitol. To naturalny słodzik pozyskiwany z soku z brzozy. W wyglądzie i smaku przypomina cukier. Bakterie znajdujące się w jamie ustnej żywią się glukozą dostarczaną wraz z naszym pożywieniem, ale nie mogą pożywiać się ksylitolem. Zastępując cukier ksylitolem redukujemy dostępną pożywkę dla szkodliwych bakterii.

Działanie ksylitolu w jamie ustnej

Ksylitol jest alkoholem cukrowym złożonym z pięciu atomów węgla. W przeciwieństwie do cukrów nie jest metabolizowany przez większość bakterii. Nie może zostać więc zamieniony w szkodliwe dla zębów kwasy. Co więcej uniemożliwia bakteriom próchnicotwórczym wytwarzanie zewnątrzkomórkowych polisacharydów, które wykorzystują do przyczepiania się do powierzchni  zębów.

Cukier brzozowy  korzystnie wpływa na podniesienie pH i utrzymanie równowagi kwasowo-zasadowej w jamie ustnej. Hamuje działanie enzymu amylazy, który w jamie ustnej rozkłada węglowodany na cukry proste. Zasadowe środowisko nie jest korzystne dla rozwoju bakterii próchnicotwórczych, które preferują kwaśny klimat.

Ksylitol nie tylko chroni przed szkodliwym działaniem bakterii, ale także wzmacnia szkliwo i jego remineralizację. Wykazuje pozytywne działanie na wydzielanie śliny, która w naturalny sposób oczyszcza zęby. Warto spożywać gumy i dropsy z dodatkiem ksylitolu po każdym posiłku, aby cieszyć się pięknym i zdrowym uśmiechem.

Ksylitol – kalorie i stosowanie

Cukier brzozowy ma niski indeks glikemiczny, dlatego jest bezpieczny dla diabetyków. Procentowo zawiera 40% mniej kalorii niż tradycyjny cukier. Jedna łyżeczka ksylitolu (6 gram) to około 14 kcal.

Nie należy przekraczać dziennej dawki ksylitolu 20 g dla osoby dorosłej, ponieważ mogą wtedy wystąpić problemy trawienne, takie jak na przykład biegunka i ból brzucha.